Republika Południowej Afryki zagra na mistrzostwach świata po raz czwarty w swojej historii. Największym sukcesem tej reprezentacji pozostaje wywalczenie Pucharu Narodów Afryki trzydzieści lat temu, natomiast na samym mundialu jeszcze nigdy nie udało jej się przebrnąć przez fazę grupową.
Po raz pierwszy Bafana Bafana dostali się na mundial w 1998 roku. Trafili do grupy z gospodarzem turnieju, Francją, a także z Danią oraz Arabią Saudyjską. Przegrali tylko z Trójkolorowymi, a pozostałe dwa spotkania zremisowali, co nie wystarczyło do awansu. Cztery lata później ponownie udało się awansować na mistrzostwa świata i tym razem przyszło pierwsze historyczne zwycięstwo – 1:0 ze Słowenią. Udało się także zremisować z Paragwajem, natomiast po porażce 2:3 z Hiszpanią zajęli ostatecznie trzecie miejsce. Do awansu zabrakło im… jednego gola.
2010 rok to jednak zupełnie inna para kaloszy. Po raz pierwszy (i jak dotąd jedyny) mundial odbył się w Afryce, a zaszczyt ten przypadł właśnie RPA. Każdy pamięta piłkę Jabulani, która w locie zachowywała się nieprzewidywalnie, wuwuzele, trafienie Tshabalali w meczu otwarcia i kultową cieszynkę. No i pokonanie Francji 2:1, co jednak nie wystarczyło do awansu. Tyle samo punktów, ale o trzy bramki lepszy był… Meksyk. Teraz obie reprezentacje ponownie zagrają ze sobą w fazie grupowej.
W kadrze znalazło się aż 19 zawodników z rodzimej ligi. Ponadto znajdziemy w niej dwóch piłkarzy z MLS oraz po jednym przedstawicielu z ligi norweskiej, niemieckiej (2. poziom rozgrywkowy), portugalskiej, angielskiej oraz cypryjskiej.
Republika Południowej Afryki: Droga na mundial
W afrykańskich eliminacjach tylko zwycięzcy grup uzyskiwali bezpośredni awans, a osiem najlepszych zespołów z drugich miejsc miało jeszcze szanse w barażach. Bafana Bafana rywalizowali w grupie C i wygrali ją, gromadząc 18 punktów w 10 spotkaniach. Na kolejkę przed końcem zajmowali jednak drugą pozycję, tracąc dwa oczka do liderującego Beninu i mając jednocześnie zaledwie punkt przewagi nad trzecią Nigerią. RPA wygrała ostatecznie z Rwandą 3:0, a Nigeria pokonała Benin, dzięki czemu to kadra z południa kontynentu pojechała na mundial.
Udało się to pomimo małej wpadki w starciu z Lesotho. RPA pewnie wygrała na boisku 2:0, ale wynik zweryfikowano jako walkower, ponieważ na murawie pojawił się Teboho Mokoena, który był zawieszony za żółte kartki. Bafana Bafana przegrali także nieoczekiwanie na wyjeździe z Rwandą, ale ostatecznie po 16 latach wrócili na mundial.
W międzyczasie zagrali również w Pucharze Narodów Afryki, gdzie dotarli do 1/8 finału, w której odpadli z Kamerunem. Dwa lata wcześniej zdobyli brązowy medal, wygrywając po karnych z DR Konga.
Mecze Republiki Południowej Afryki w eliminacjach MŚ:
- Republika Południowej Afryki 2:1 Benin
- Rwanda 2:0 Republika Południowej Afryki
- Nigeria 1:1 Republika Południowej Afryki
- Republika Południowej Afryki 3:1 Zimbabwe
- Republika Południowej Afryki 0:3 Lesotho (walkower)
- Benin 0:2 Republika Południowej Afryki
- Lesotho 0:3 Republika Południowej Afryki
- Republika Południowej Afryki 1:1 Nigeria
- Zimbabwe 0:0 Republika Południowej Afryki
- Republika Południowej Afryki 3:0 Rwanda
Tabela:
- Republika Południowej Afryki 18 pkt +6
- Nigeria 17 pkt +7
- Benin 17 pkt +1
- Lesotho 12 pkt -3
- Rwanda 11 pkt -4
- Zimbabwe 5 pkt -7
Największa gwiazda – Lyle Foster
Może i trzy bramki w Burnley nikogo na kolana nie rzucą, ale i tak mówimy o jedynym reprezentancie RPA, który gra w czołowych pięciu ligach europejskich. W poprzednim sezonie wystąpił w 26 spotkaniach Premier League i dołożył jeszcze do tego dwie asysty. Strzelał gole nie byle komu, bo wpisywał się na listę strzelców w starciach z Manchesterem United czy Tottenhamem.
W sumie ma na koncie 50 meczów w najwyższej klasie rozgrywkowej w Anglii (osiem goli i pięć asyst), a w przeszłości występował również w belgijskich Westerlo oraz Cercle Brugge. W CV ma także występy w AS Monaco i Vitorii Guimaraes.
Łącznie rozegrał 27 spotkań w narodowych barwach. Strzelił w nich 10 goli.
Ciekawostki:
- RPA zajmuje 60. miejsce w rankingu FIFA. Biorąc pod uwagę wyłącznie kraje afrykańskie, jest jedenasta.
- RPA nie wygrała żadnego z czterech ostatnich meczów (dwa remisy, dwie porażki).
- Bafana Bafana swoje ostatnie spotkanie z reprezentacją z Europy rozegrali 21 marca 2024 roku. Zremisowali wówczas 1:1 z… Andorą.
- W żadnej innej grupie eliminacyjnej w CAF 18 punktów nie starczyłoby do zajęcia pierwszego miejsca.
Historia na MŚ:
- 1930 rok – brak awansu
- 1934 rok – brak awansu
- 1938 rok – brak awansu
- 1950 rok – brak awansu
- 1954 rok – brak awansu
- 1958 rok – brak awansu
- 1962 rok – brak awansu
- 1966 rok – brak awansu
- 1970 rok – dyskwalifikacja
- 1974 rok – dyskwalifikacja
- 1978 rok – dyskwalifikacja
- 1982 rok – dyskwalifikacja
- 1986 rok – dyskwalifikacja
- 1990 rok – dyskwalifikacja
- 1994 rok – brak awansu
- 1998 rok – faza grupowa
- 2002 rok – faza grupowa
- 2006 rok – brak awansu
- 2010 rok – faza grupowa
- 2014 rok – brak awansu
- 2018 rok – brak awansu
- 2022 rok – brak awansu
Terminarz:
Grupa A:
- Meksyk – Republika Południowej Afryki – 11 czerwca, 21:00 – Estadio Azteca, Meksyk
- Czechy – Republika Południowej Afryki – 18 czerwca, 18:00 – Mercedes-Benz Stadium, Atlanta
- Republika Południowej Afryki – Korea Południowa – 25 czerwca, 3:00 – Estadio BBVA, Monterrey
Fot. Newspix